Hoeveel Russen zullen elkaar in het nieuwe jaar een slang cadeau geven? Ik denk heel wat. In winkels en op markten stond het reptiel afgelopen weken volop in de etalage.
Aan de viering van het nieuwe jaar kun je altijd zien dat Rusland een Euraziatisch land is. Orthodox, maar toch houden van de Chinese dierenriem. 2013 is het Jaar van de Slang - en na alle draken van 2012 moet elk Russisch huisje naast een kruisje ook een slangetje hebben. Van steen, pluche, papier of vaatdoek.
Hier onder een aantal foto’s die ik maakte in Moskou. Zo maar een paar voorbeelden van slangen die je in het nieuwe jaar cadeau geeft aan familie en vrienden. Ik wens iedereen een Gelukkig Slangenjaar!
Russische baboesjka verkoopt slangen-theedoeken in de sneeuw, 50 roebel (1,25 euro) per stuk.
Russische markt: boxershort - echte Calvin Kleins? - met slang.
Slangen-souvenirs op Izmailovo markt in Moskou.
Schilderijen en kalenders van slangen.
Vliegveld Sjeremetovo bij Moskou: volop pluche slangen te koop.
De eerste condoomzaak van Rusland heeft haar deuren in Moskou geopend. Waar de oprichters hun inspiratie vandaan halen? Amsterdam natuurlijk!
Ik was er vandaag bijna aan voorbij gelopen, maar de oude Moskvitsj-auto in het smalle straatje trok mijn aandacht. Levensgroot staat er op geschilderd: Prezervativnaja. ‘Hier voorbehoedsmiddelen.’ Toen pas zag ik de oranje deuren van de winkel achter de Sovjet barrel. ‘Verrek, net mijn kantoor’, dacht ik nog. ‘Dezelfde kleur!’
Binnen zijn de winkelwanden versierd met condooms. De jonge oprichter Georgi is er wat trots op: de eerste condomerie van Rusland is een feit, net geopend. ‘Volgende maand start onze zaak in St. Petersburg.’ De naam luidt Prezervativnaya, dat in het Russisch condoom of voorbehoedsmiddel betekent.
De latex kapotjes komen uit China, Duitsland en Japan. Maar de inspiratie uit Amsterdam, vertelt de Russische ondernemer me. ‘Daar ben ik in de Condomerie wezen kijken, de eerste in condooms gespecialiseerde winkel ter wereld.’
Prezervativnaja biedt lang niet zoveel keus als de winkel in de Nederlandse hoofdstad. Georgi legt uit: ‘Wij richten ons vooral op condooms voor het echte gebruik. Niet zo zeer voor de leuk, zoals een lollie-condoom of ander grappig bedoeld voorbehoedsmiddel.’
Russen doen het sowieso liever zonder. ‘Ze vinden het niet nodig om een condoom te gebruiken. Onze winkel wil Russen daarom ook meer bewust maken van het belang hiervan.’
Voor alle expats in Rusland: de condooms zijn ook online te bestellen via www.prezervativnaya.ru.
Andre Kuipers is weer in Moskou na 3 weken revalidatie in de VS. Een symbolische landing bracht de Nederlandse astronaut terug op Russische bodem.
Het is een van de leuke dingen van wonen in het buitenland: je ziet nog eens wat. Of iemand. Beroemdheden, groot of klein. Het is niet alleen zo maar leuk, van deze onmoetingen heb ik altijd een hoop geleerd.
In het buitenland zijn ministers of tv-sterren vaak ontspannen. Een politicus in een Moskou-cafe is aan de toog ook maar een mens. Een schrijver van bestsellers kan ook twijfelen. Je kunt met ze lachen en vaak alles vragen; hoe ze die carriere hebben gemaakt, hoe het in hun vakgebied echt werkt. Wat ze ervoor moeten doen en laten. Hoe de familie ermee omgaat.
De Welcome Back party voor astronaut Andre Kuipers is weer zo’n bijzondere avond. Een receptie voor hem, zijn Russische commandant Oleg Kononenko, hun familie en collega’s.
De kok had flink zijn best gedaan. Serveersters gingen rond met ‘Kosmos-soep’ en bitterballen zo groot als meteorieten. Hand gemaakt! Hij had zelfs een raket gebouwd van Russische bier- en wodkaglazen. Of er ook space cake was? Nee, die hadden we niet nodig voor de gezellige en spontane sfeer.
Aan het plafond van de receptiezaal hing ook een rode parachute waar een ruimtevaartuig aan bungelde. Even later bleek waarom. De Nederlandse ambassadeur Ron Keller verwelkomde beide astronauten met een symbolische landing door de mini Sojoez-capsule op Russische bodem te laten landen (zie ook filmpje boven).
Twee uur later gingen mijn vrouw Bonnie en ik weer naar huis. Onderweg passeerden twee busjes ons met luid getoeter; Andre en zijn familie. Wij waren namelijk op de fiets, beste vervoermiddel om in de spits op tijd op recepties te komen.
Wat zou Andre gevaarlijker vinden, dacht ik. Een ruimtereis of fietsen in het drukke, gekke Moskouse stadsverkeer. Bij volgende ontmoeting aan hem vragen.
Waar willen Russische jongeren carriere maken? Hoe ambitieus zijn ze? Daar over gaat mijn nieuwe column in Transfer, getiteld: Russische droomcarriere in het Westen.
Plus een geschiedschrijving in vogelvlucht van Russische studenten in Nederland. De Russische tsaren stuurden hun onderdanen al sinds de 15e eeuw naar Holland voor een studie.
Voor mijn volgers: excuses. Het was een beetje druk met (over)werken afgelopen weken. Vandaar geen blog updates. Er verschenen wel Rusland-columns van mij. Bijvoorbeeld hier in Transfer over hoe Russische studenten denken.
Hoe zijn Russische studenten? Het Russische tijdschrift Afisha zocht het uit. Om in een (1) Twitter-zin samen te vatten: een whisky drinkende, in God gelovende internetter met een Nokia telefoon.
De Russische oma's zijn blij met hun tweede plek in Bakoe. Ze blijven optreden, maar gaan niet nog een keer meedoen met het Eurovisie Songfestival.
Party for everybody - dance! Wie wil dat nou niet? En nog wel met je oma. Het tv-pubiek beloonde de Buranovskiye Babushki uit Rusland met een tweede plek, achter het winnende Zweden. De oma's hebben fantastische weken achter de rug, maar beginnen hun dorp te missen. 'Het is tijd naar huis te gaan. Om te gaan werken in de moestuin.'
‘Ze zongen zo vals als een kraai’, schreven Nederlandse media over de Russische oma’s afgelopen week. Dit ‘valse’ is meer een manier van hoe in echte Russische volksliedjes wordt gezongen. Hoe verder naar het Oosten, richting Siberie, hoe meer je deze wijze van zingen tegenkomt. Hoge schelle geluidjes die van ver achter uit de Russische keel in de lucht worden geschoten. Russinnen hebben er patent op.
Het folkloristisch nummer van de baboesjka’s is een cocktail van folklore en house pop(sa), zoals je die overal in Russische discotheken tegenkomt. Eeuwenoude boerencultuur van het Russische platteland gemengd met moderne muziek.
De grannies van Buranovskiye Babushki hebben hun eerste prijs al binnen. De president van de Russische republiek Oedmoert heeft de dames verheven in de stand van Nationaal Artiest, een eer die alleen de allerbeste toekomt en/of die veel betekenen voor het land of de regio.
De president is er trots op dat straks heel Europa weet waar zijn republiek Oedmoert in Rusland ligt (tussen Moskou en de Oeral, in een gebied waar ook de Wolga-rivier stroomt). De oma’s zelf komen uit het gehucht Boeranovo. Klik hier voor impressies van hun Russische dorpsleven.
Als ze de finale dit weekeinde winnen, willen de baboesjka’s het liefste dat het Eurovisie Songfestival volgend jaar in hun dorp wordt gehouden, zo hebben ze al aangekondigd. Of de baboesjka’s winnen of niet, het eerste optreden van de oma’s na het festival ligt al vast. Ze gaan op toernee naar Novosibirsk, de hoofdstad van Siberie.
Van het geld dat de baboesjka’s verdienen met hun optredens willen ze een kerk bouwen in Oedmoert. Eind jaren ’30 werd de Russische orthodoxe dorpskerk afgebroken tijdens een van de vele anti-religieuze campagnes van Stalin.
Wat zingen de oma’s eigenlijk, naast het refrein van Party for everybody - dance. Ik begreep de ‘Russische’ songtekst - Жöккышет тöдьы вöлдисько, пиосме возьмасько - niet toen ik hem voor de eerste keer hoorde. Pas later las ik dat de baboesjka’s in het lokale Oedmoets zingen, een taal uit het Oeral-gebergte, vandaar!
Maar waar gaat oma’s boeren-house eigenlijk over? Hier vond ik een Engelse vertaling van het lied. Party for Everybody gaat over thuiskomst. Van familie, kinderen, vrienden. Het deeg staat te rijzen voor de maaltijd. Wanneer ze zo komen, is het hart blij. Dan gaan we dansen en zingen. Dansen en zingen. Zo vol, zo luid, met heel onze ziel. Want we zijn weer samen. Een ook de hond en de kat zijn gelukkig. Come on and dance! Boom Boom!
Overigens was er al eerder een artieste die zong over baboesjka’s: Kate Bush. Haar lied heeft niets met oma’s te maken. Sterker, volgens Wikipedia wist Kate Bush niet eens dat een baboesjka in het Russisch een oma is. Haar prachtige nummer gaat over een vrouw die jaloers is op haar man, zij test hem uit of hij haar wel trouw is. Ze schrijft hem liefdesbrieven onder het pseudoniem: Babooshka.
De Nederlandse Wereldomroep publiceerde afgelopen week een interview met mij, over mijn leven in Rusland. 'Charles voelt zich thuis in Rusland, maar wil er niet oud worden', luidt de kop van het artikel. En daar is geen woord van gelogen.
Ik gaf het interview afgelopen maart, toen ik voor werk even in Nederland was. In een cafe vlakbij de Markthof in Den Haag, waar mijn favoriete Indische toko zit. Daar koop ik altijd kruiden en kroepoek voor de Indische rijsttafel die ik in Moskou maak. Het hele interview kun je hier lezen.
Prijkt Mark Rutte al op uw koelkast als magneet? Drinkt u Max Havelaar koffie uit een Samsom-kop? Draagt u al een Wilders-petje tegen de zon? Hier in Rusland houden ze wel van een beetje persoonsverheerlijking.
Ik spaar vooral Poetin en Medvedev souvenirs. Deze maandag 7 mei wordt Poetin voor de derde keer officieel benoemd als president, die op zijn beurt waarschijnlijk Medvedev weer vraagt premier te worden. Daarom hier mijn top-5 van Poetin gadgets:
Toen ik deze 3D-magneet zag, afgelopen zomer 2011, wist ik het zeker: Poetin komt terug als president. Bekijk het filmpje en zie hoe Medvedev langzaam verandert in een Poetinist.
2. Tandem klok. Gekregen in: St. Petersburg (voor mijn verjaardag).
Ja, deze hangt al jaren bij mij aan de muur. Eerst in de keuken, tegenwoordig in mijn werkkamer. Ooit wordt dit een collecters item. Overigens niet in Rusland gemaakt, maar Made in China.
3. Putin en Medvedev stopka's. Gekocht in: metro van Moskou, 200 roebel (5 euro).
Deze glaasjes drinken lekker weg. Op Poetins stopka (glaasje) staat ‘De tweede president’, onder Medvedev ‘de derde president’.
De eerste president was natuurlijk Boris Jeltsin, bijna 21 jaar geleden gekozen, juni van 1991. Tsaar Boris hield wel van een glaasje, maar hij komt (nog) niet in de serie voor. Lenin en Stalin daarentegen wel, maar die hebben we (nog) niet gekocht.
De Medvedev-Poetin-magneet versiert niet alleen de keuken. Het is ook reuzehandig om kattebelletjes mee te bewaren. Dat je het telefoonnummer van de schoonmaakster of babysit niet vergeet. Of: kattenbrokjes voor Keessie op, morgen nieuwe kopen.
De tekst onder het magnetisch tandem luidt: Russiya vperyod! Rusland vooruit! Voorwaarts mars! Of: Hup Rusland! Altijd goed als je ’s avonds een biertje pakt voor bij het voetballen.
Ruslands populairste souvenir mag natuurlijk niet in de kast ontbreken. In een en dezelfde matroesjka: de minst populairste politici van afgelopen 100 jaar in Rusland (Gorbatsjov en Jeltsin) en Ruslands meest populaire van afgelopen eeuw: V.V. Poetin.
Deze matroesjka is sinds enkele dagen ook te zien op een bureau in het Britse parlement. Een Tori-vriend - die daar werkt als medewerker van een PM'er - was er maar wat blij mee. Poetin souvenirs komen overal. http://www.mijnrusland.com/
Naast een datsja in Nederland heb ik er ook een graf. Het is niet echt van mij, ik sponsor de rustplaats slechts. Er ligt een Russische soldaat in die 50 jaar lang nooit bezoek kreeg. Zijn familie wist niet eens of hij tijdens de Tweede Wereldoorlog overleden was of misschien nog ergens leefde.
Er liggen op deze begraafplaats in Leusden, een plaatsje bij Amersfoort, nog 864 andere soldaten uit de voormalige Sovjet-Unie. Tot 10 jaar geleden wist niemand wie deze strijders precies waren. Hun graven lagen daar anoniem maar een beetje te verpieteren onder de zoden van het Nederlandse Ereveld.
Rusland-correspondent Remco Reiding maakte het tot zijn levenswerk om de oud-strijders een gezicht te geven. Hij dook in archieven en spoorde in Rusland familieleden van de soldaten op. Hij begon een stichting die elk jaar met sponsorgeld familie een kans geeft om het graf van haar overleden man, vader of opa in Nederland te bezoeken.
Het boek – Kind van het Ereveld – werd gisteren gepresenteerd in Moskou tijdens een receptie van de Nederlandse expat club NCM. Ambassadeur Ron Keller kreeg van Remco het eerste boek; de Nederlandse gezant overhandigde dit exemplaar aan de Russische familie die destijds als eerste door Remco werd ingelicht dat hun (overgroot)vader in Nederland was gestorven en begraven. Een mooi gebaar.
Remco kreeg het boek pas 10 minuten voor de receptie begon onder ogen Het was vers van de pers uit Nederland ingevlogen. Hij kon nauwelijks bevatten dat zijn levens werk nu echt op papier was gedrukt.
Remco signeerde de eerste 200 boeken, hij zette er voor ieder een persoonlijke boodschap in. Het is een mooi boek geworden, persoonlijk, vol emotie, bevlogen geschreven en het leest als een trein. Verrassend om te lezen dat de zoektocht naar de overleden Sovjet-soldaten de destijds 19-jarige Remco hielp om uit zijn depressie te komen na het overlijden van zijn moeder aan kanker.
Dankzij Remco Reiding is ook weer een stukje meer bekend van de lange Nederlands-Russische geschiedenis. Niemand minder dan globe-trotter Adriaan van Dis en oud-Rusland correspondent Peter d'Hamercourt bevelen het boek van harte aan. Ik kan alleen nederig in deze rij aansluiten: koop het.
U kunt ook nog een graf adopteren, zie ook de website van het Russische Ereveld. Graf-adoptie kost slechts 50 euro per jaar. Een klein bedrag dat van onschatbare waarde is voor Russische families. Remco stuurt u niet alleen een grafnummer, maar ook een naam en als het kan een kort persoonlijk levensverhaal van de Sovjet-soldaat die zijn leven voor onze westerse vrijheid gaf.
Van dit sponsorgeld wordt, zoals gezegd, de reis betaald van ouders en kinderen die het graf van hun man of vader willen bezoeken. Zij vallen - na een halve eeuw in onzekerheid te hebben geleefd - vaak op hun knieën in tranen op het gras van Leusdens Ereveld. Vele brengen een zakje Russische aarde mee als laatste groet.
Wacht op mij, en ik kom bij je. Wacht uit alle macht, Wacht, als gele regenbuien Je bedrukken, wacht Als de hitte je doet zweten, Als de sneeuwstorm woedt Wacht, als vroeger is vergeten, En een vriend voorgoed, Wacht, als uit die verre streken Post niet arriveert Wacht, als er geen levensteken Meer van mij resteert
Gedicht van oorlogscorrespondent Konstantin Simonov in Wacht op mij, lijfgedicht van frontsoldaten in het Rode Leger. Ook te lezen in Kind van het Ereveld, Remco Reiding, D33 Publicaties, ISBN 978 94 90470 09 8 / NUR 689. Te bestellen op www.kindvanhetereveld.nl, gratis thuisbezorgd!
Waarom komt de stad St. Petersburg plots met anti-homo en -lesbo wetgeving? Op promotie van reizen naar de Gay Parade in Amsterdam staat een boet van ruim 12.000 euro.
Dit terwijl het homoseksuele leven in St. Petersburg, Gay Capital van Rusland, zich al decennia ondergronds afspeelt. Madonna belooft komende zomer tijdens wanneer haar Truth or Dare Tour de tsarenstad aandoet in actie te komen.
‘Your vote is needed for the victory’, says this Russian billboard promoting Vladimir Putin. The current Russian Prime Minister is widely expected to win the presidential election on Sunday 04 March.
Also perfume and cosmetics brand Ile De Beaute has jumped on the election train. ‘Choose me!’, shouts this outdoor advertisement. The celebrity perfumery chain hints at Women’s Day, 08 March, one of the biggest national holidays - second only to New Year in terms of the amount of money spent celebrating.
Zijn de BRIC landen wel zo dynamisch als wordt beweerd? De jongeren in de opkomende economieën dromen er van om ambtenaar te worden.
Ook in Rusland staat de overheid met stip in de top van populairste werkgevers bij de Generatie Y. Liever ambtenaar dan designer of werken bij Google en Apple.
Maslenitsa in Moscow. The Russian Pancake week has started today. This spring celebration, a religious holiday with pagan elements, is marking the last winter days before lent starts.
The Russian bliny, pancakes with fillings such as caviar, mushrooms and honey, are symbolic of the sun. Almost every Russian city has its Maslenitsa Festivals this week. See also my column published a few years ago in Transfer Magazine: www.transfermagazine.nl (in Dutch only).
Het Russische Allround gaat niets te ver: ijsberen, zigeuners, een trojkaatje en het volkslied voor de Republiek der Nederlanden.
Kaartjescontrole? Daar doen ze niet aan in het Krylatskoje IJspaleis in Moskou. ‘Gaat u maar gewoon zitten waar u wilt’, zegt de Russische studente tegen me. Ze leunt tegen de linker-toegangsdeur van Sektor 19 en leest een Russisch studieboek: De Psychologie van het Manipuleren.
Interessante kost voor bij het schaatsen, knik ik, in mijn oranje Holland Heineken Huis sweater en bruine bontmuts op de kop. ‘Ik kan toch niet bij de wedstrijden kijken’, glimlacht de vijfdejaars biologie, ‘ik moet hier immers de wacht houden.’
Binnen kijk ik tegen lege tribunes aan. In de verte zie ik het silhouet van Mart Smeets , die met mistlampen boven zijn tafeltje uit zijn hoofd live de afstanden aan elkaar zit te praten. Vertrouwdheid zorgt, zelfs in deze lange leegte, voor warmte.
In het ijsstadion is plaats voor 8.000 mensen, maar als er 1.000 op dit WK zijn afgekomen is het veel. Gelukkig is het in ons vak wel druk, gezellig en vooral erg oranje. Mijn tribune zit vol met Nederlanders die ook in Moskou of St. Petersburg wonen.
Feestband Kleintje Pils is er ook en manipuleert de boel goed met zijn Hollandse hoempapa. Ireen Wüst en Sven Kramer zetten voor onze tribunes net een klapschaatsje extra, zo lijkt het.
Ook het weinige Moskou-publiek gaat op de banken voor het dweilorkest. Alleen een Russische priester blijft onverstoorbaar tussen ons in zitten (zie filmpje). De pope pakt zijn biezen na de dijenkletsers De herdertjes lagen bij nachten en Gloooooooooooooooooria in excelsis deo.
Het Krylatskoje – het Gevleugelde IJspaleis – laat de Nederlandse schaatsers letterlijk vliegen. Een 2,5 meter hoge ijsbeer (foto) vrolijkt de prijsuitreiking na elke afstand op. Het is een ingenieus kostuum; tussen elke schaatsronde zien we een Rus uit de mascotte klimmen.
De organisatie tovert nog meer Russische verrassingen uit de hoge hoed. Wanneer Ireen en Sven de gouden plak krijgen uitgereikt, verschijnt er uit het niets een uitbundige zigeuner-dansgroep op de piste. Wat die met schaatsen te maken hebben? Geen idee.
Ireen weet het ook niet en doet een dansje; het is toch carnaval. Ze moet op een witte plastic tuinstoel plaatsnemen en wachten tot het Wilhelmus voor Sven is uitgespeeld. In plaats van de dweilmachine verschijnt er nu een trojka op het ijs. De slee, met 3 onrustige witte paarden, maakt een ereronde langs de tribunes, die nu helemaal verlaten zijn. Alleen aan onze kant is het groot feest.
Het IJspaleis zorgt bijna voor een diplomatieke rel op hoog niveau. Wanneer Ireen met goud omhangen is en de vlaggen klaar zijn om te worden gehesen, zegt de speaker in het Russisch: ‘En dan nu, het volkslied van de republiek der Nederlanden.’
Er is toch niets met Bea gebeurd, wat de Russen al weten?, vragen we ons bezorgd af.
Gelukkig is daar Kleintje Pils om ons doemdenken onmiddellijk weg te blazen. Het orkest zet in: ‘Het is stil aan de overkant, het is stil aan de overkant...’
Het klopt ook nog. Daar zit geen hond. Ook de ijsbeer is stilletjes vertrokken.
The Dutch did it again: a dip in an icy cold lake in Moscow to celebrate the New Year.
It was around 15 degrees below zero when around 15 Dutch – men and women - decided to jump in the winter water. The dip was organized by the Netherlands Club Moscow (NCM), the organization almost all Dutch expats living in the Russian capital are member of.
Everything went well; the ambulance was not needed. Unfortunately, the Unox sausages and the Dutch pea soup did not arrive in time due to logistic reasons. The famous sausages did not cross the Russian border and are still at the Unilever factory in Rotterdam.
A Russian woman, who loves ice swimming 2 per week (picture), was very enthusiast about the Dutch dip. ‘They should do it more often. It is good for your health. Hope to see you next year.’
This weekend St. Petersburg celebrates the end of the terrible Siege of Leningrad, 1941-1943, with concerts and festivities for blockade survivors. Even karaoke and free tea outside on Nevsky Prospekt with temperatures 20 degrees below zero.
The city was encircled by German Nazi troops for 900 days, more than 1 million people died from cold and starvation. "Let no one forget, let no one be forgotten", wrote Russian poet Olga Berggolts, who immortalizes all those who died during the Blockade.
Tatiana Day (25 January) is Russia’s national students day. It also is the birthday of the Lomonosov Moscow State University (MSU or MGU).
First, university staff and students are going to the Saint Tatiana church in the morning. In the afternoon there are speeches, dances and music in the Ceremony Hall with portraits of Karl Marx and Lenin. The impressive hall located in the main building of the university still looks the same as in 1953 when it was opened.
See the pictures – and short movies of a Vienna walz, Dagestan dance and the Kalinka song by the university choir – below.
hoedt.jpg)
hoedt.jpg)
hoedt.jpg)
hoedt.jpg)
hoedt.jpg)
hoedt.jpg)
+hoedt+2012.jpg)
hoedt+2012.jpg)
hoedt.jpg)
hoedt.jpg)
hoedt.png)
poetinblog+rusland.jpg)
hoedt.jpg)
